classicalmusic.gr

Η κλασική μουσική στην Ελλάδα!

Δημήτρης Κιουσόπουλος

Αρχισυντάκτης

Ο Δημήτρης Κιουσόπουλος είναι μουσικός κριτικός και δημοσιογράφος. Σπούδασε ιστορία, αρχαιολογία, και κλασικές σπουδές στα Πανεπιστήμια Αθηνών και Εδιμβούργου και έκανε μεταπτυχιακές σπουδές ιστορίας με έμφαση στην κοινωνική ιστορία της μουσικής και της όπερας στην École des Hautes Etudes en Sciences Sociales, Παρίσι, το Berliner Kolleg für Vergleichende Geschichte Europas (BKVGE Freie Universität / Humboldt-Universität) Βερολίνο, και το Ευρωπαϊκό Πανεπιστημιακό Ινστιτούτο, Φλωρεντία.

“Απολαμβάνω το βιεννέζικο ρεπερτόριο” Συνέντευξη με τον αρχιμουσικό Mirian Khukhunaishvili 

Δημήτρης Κιουσόπουλος

Αρχισυντάκτης

Ο Γεωργιανής καταγωγής αρχιμουσικός Mirian Khukhunaishvili (Μίριαν Χουχουναϊσβίλι) έχει ήδη αφήσει το στίγμα του στη διεθνή μουσική σκηνή, συμπεριλαμβανομένης και της Ελλάδας! Με νωπό το χειροκρότημα από την εμφάνισή του στο Δημοτικό Θέατρο Πειραιά στο αφιέρωμα για τα 200 χρόνια από τη γέννηση του Γιόχαν Στράους, ο ανερχόμενος διευθυντής ορχήστρας μίλησε στο classicalmusic.gr λίγο πριν αναχωρήσει με την Κρατική Ορχήστρα Αθηνών και την υψίφωνο Βασιλική Καραγιάννη για να επαναλάβουν το εορταστικό πρόγραμμα στο Θέατρο Μίκης θεοδωράκης Χανίων.

Συνέντευξη με τον Γεωργιανής καταγωγής αρχιμουσικό Mirian Khukhunaishvili 
Έχετε ξαναεπισκεφθεί την Ελλάδα, είτε ως ταξιδιώτης, είτε ως καλλιτέχνης;

Έχω επισκεφθεί την Ελλάδα δύο φορές στο παρελθόν. Την πρώτη φορά ως ταξιδιώτης, εξερευνώντας την Κρήτη, και τη δεύτερη ως μαέστρος, διευθύνοντας την Underground Youth Orchestra. Εμφανιστήκαμε στην Αίθουσα Δημήτρης Μητρόπουλος του Μεγάρου Μουσικής Αθηνών μαζί με δύο εξαιρετικούς σολίστ: τη αρπίστα Marie-Pierre Langlamet και τον φλαουτίστα Στάθη Καραπάνο. Και οι δύο αυτές επισκέψεις άφησαν έντονο αποτύπωμα μέσα μου, τόσο καλλιτεχνικό όσο και προσωπικό.

Το πρόγραμμα της συναυλίας σας είναι αφιερωμένο στα 200 χρόνια από τη γέννηση του Γιόχαν Στράους. Φέρνει στον νου και την Πρωτοχρονιάτικη Συναυλία της Βιέννης.  Εσείς την παρακολουθείτε;

Όπως τόσοι πολλοί φίλοι της μουσικής, παρακολουθώ και εγώ την Πρωτοχρονιάτικη Συναυλία της Βιέννης. Την παρακολουθώ από τα εφηβικά μου χρόνια — όχι απαραίτητα κάθε χρόνο, αλλά αρκετά συχνά. Απολαμβάνω πραγματικά αυτό το βιεννέζικο ρεπερτόριο· έχει μια μοναδική χαρά, κομψότητα και ελαφρότητα, που δεν χάνει ποτέ τη γοητεία του.

Ποιες ήταν οι πρώτες σας εμπειρίες με τη μουσική και πότε αποφασίσατε να ακολουθήσετε τη διεύθυνση ορχήστρας;

Η μουσική μου πορεία ξεκίνησε σε ηλικία πέντε ετών, όταν άρχισα να τραγουδώ γεωργιανή παραδοσιακή μουσική σε παιδική χορωδία. Μια καθοριστική στιγμή ήρθε όταν ήμουν έντεκα ετών και ταξίδεψα στην Ελβετία για μια περιοδεία δέκα πόλεων με τη Μπάντα Χάλκινων του Ελβετικού Στρατού και γεωργιανές χορωδίες. Ήταν η πρώτη μου ουσιαστική συνεργασία με ορχήστρα και με γοήτευσε απόλυτα ο ρόλος του μαέστρου. Τότε ζήτησα από τη μητέρα μου να με πάει σε μουσική σχολή για να σπουδάσω διεύθυνση ορχήστρας. Στα δεκατρία μου άρχισα επίσημα να σπουδάζω διεύθυνση χορωδίας.

Από τον Σεπτέμβριο του 2025 είστε Μουσικός Διευθυντής στην Όπερα του Βρότσλαβ – και μάλιστα υπάρχουν εξαιρετικές κριτικές για το πόσο καλά διευθύνατε πολωνική εθνική όπερα. Πώς βιώνετε αυτό το νέο κεφάλαιο και ποια σχέδια σας ενθουσιάζουν περισσότερο;

Η ανάληψη της μουσικής διεύθυνσης της Όπερας του Βρότσλαβ σηματοδοτεί ένα ιδιαίτερα σημαντικό νέο κεφάλαιο στην επαγγελματική μου ζωή. Το ντεμπούτο μου έγινε όντως με τον Στοιχειωμένο Πύργο του Μονιούσκο, εθνικού συνθέτη της Πολωνίας. Είναι ένα έργο ιδιαίτερα απαιτητικό για έναν ξένο μαέστρο, το οποίο όμως στέφθηκε με μεγάλη επιτυχία.
Τον Μάρτιο και τον Απρίλιο θα διευθύνω το Ρωμαίος και Ιουλιέτα του Προκόφιεφ και μια νέα παραγωγή της Julietta του Μαρτινού. Στις επόμενες σεζόν ανυπομονώ ιδιαίτερα για μια νέα παραγωγή του Rigoletto και για την τελευταία σκηνική παραγωγή του Ρόμπερτ Γουίλσον, τον Τριστάνο και Ιζόλδη Βάγκνερ.

Περάσατε καθοριστικά χρόνια σπουδών στην Κρακοβία. Πώς επιλέξατε την πόλη για τις σπουδές σας και πώς σας επηρέασε το μουσικό της περιβάλλον;

Μετακόμισα στην Κρακοβία αφού έλαβα υποτροφία στο όνομα της αείμνηστης Πρώτης Κυρίας της Πολωνίας, Maria Kaczyńska. Εκεί ολοκλήρωσα τόσο το μεταπτυχιακό όσο και το διδακτορικό μου. Η Κρακοβία διαθέτει μια εξαιρετικά ζωντανή σκηνή κλασικής μουσικής, η οποία διεύρυνε ουσιαστικά τους καλλιτεχνικούς μου ορίζοντες. Μία από τις μεγαλύτερες εμπειρίες ήταν η δυνατότητα να παρακολουθήσω διαλέξεις του Κριστόφ Πεντερέτσκι, όταν δίδασκε στην Ακαδημία.

Είσαστε ο πρώτος που κέρδισε το βραβείο Ringmann-Jaross που μόλις καθιέρωσε ο Κρίστοφ Έσενμπαχ και περιλαμβάνει έναν χρόνο μαθητείας. Ποιοι άλλοι μαέστροι σας επηρέασαν περισσότερο και πώς βλέπετε τη σχέση μαθητείας, ταλέντου και προσωπικής εργασίας;

Ο Μαέστρος Christoph Eschenbach υπήρξε εδώ και καιρό είδωλο και πηγή έμπνευσης για μένα, ιδιαίτερα για το βάθος κατανόησης και το χάρισμά του. Η παρακολούθηση των δοκιμών του και οι συζητήσεις πάνω στις παρτιτούρες μού προσέφεραν ανεκτίμητες γνώσεις. Έχω επίσης μάθει πολλά από τον Paavo Järvi, είτε στη Ζυρίχη, είτε στο Πάρνου, είτε όταν διηύθυνε τη δική μου ορχήστρα στην Τιφλίδα.

Πιστεύω πως, αν και το ταλέντο μπορεί να επιταχύνει τη διαδρομή, τίποτα δεν επιτυγχάνεται χωρίς σκληρή και συστηματική δουλειά. Η γνώση ενός μαέστρου είναι συνδυασμός όσων μαθαίνει από τους δασκάλους του και όσων κατακτά μέσα από προσωπική μελέτη.

Είστε ιδρυτής της Ορχήστρας Νέων Τιφλίδας. Τι σας ώθησε στη δημιουργία της;

Κατά τη διάρκεια των σπουδών μου στην Πολωνία, είδα πόσο ωφελήθηκαν οι επαγγελματικές ορχήστρες από μουσικούς που είχαν προηγουμένως παίξει σε ορχήστρες νέων. Μαζί με τον φίλο και συνεργάτη μου, τον συνθέτη Mika Mdinaradze, ιδρύσαμε την Ορχήστρα Νέων Τιφλίδας για να μεταφέρουμε αυτό το μοντέλο στη Γεωργία. Δεν πρόκειται για μια «τυπική» ορχήστρα νέων: κάνουμε κανονική συναυλιακή σεζόν 10–16 συναυλιών και έχουμε εξελιχθεί σε ένα από τα κορυφαία σύνολα της χώρας. Έχουμε περιοδεύσει στη Γερμανία, την Ελβετία και τον Άγιο Μαρίνο, και φέτος θα εμφανιστούμε στο Beethovenfest της Βόννης και η συναυλία θα μεταδοθεί ζωντανά σε live streaming. 

Να τολμήσω να ρωτήσω: όταν νέος διευθύνετε νέους, μαθαίνετε και εσείς μαζί με την ορχήστρα;

Μέσα από αυτή τη διαδρομή εξελίχθηκα και εγώ όσο και οι ίδιοι οι μουσικοί.

Ποια συναυλία ή όπερα θα θέλατε μελλοντικά να διευθύνετε στην Ελλάδα;

Θα ήθελα πολύ να επιστρέψω στην Ελλάδα για να συνεργαστώ με την Κρατική Ορχήστρα Αθηνών, παρουσιάζοντας ίσως έργα του Σοστακόβιτς ή του Προκόφιεφ, σε συνδυασμό με εξαιρετικά αλλά λιγότερο γνωστά γεωργιανά έργα. Στον χώρο της όπερας, θα ήταν όνειρό μου να παρουσιάσω έργα του Μαρτινού στην Ελλάδα ή όπερες των Σοστακόβιτς, Τσαϊκόφσκι, Προκόφιεφ.

Δημήτρης Κιουσόπουλος

Αρχισυντάκτης

Ο Δημήτρης Κιουσόπουλος είναι μουσικός κριτικός και δημοσιογράφος. Σπούδασε ιστορία, αρχαιολογία, και κλασικές σπουδές στα Πανεπιστήμια Αθηνών και Εδιμβούργου και έκανε μεταπτυχιακές σπουδές ιστορίας με έμφαση στην κοινωνική ιστορία της μουσικής και της όπερας στην École des Hautes Etudes en Sciences Sociales, Παρίσι, το Berliner Kolleg für Vergleichende Geschichte Europas (BKVGE Freie Universität / Humboldt-Universität) Βερολίνο, και το Ευρωπαϊκό Πανεπιστημιακό Ινστιτούτο, Φλωρεντία.

Κύλιση στην κορυφή