Στα 19 του, ο Αθανάσιος Κυπάρος έχει ήδη χαράξει μια αξιοσημείωτη διεθνή πορεία στο βιολί. Υπότροφος στη Musik Akademie Basel με καθηγητή τον Λεωνίδα Καβάκο, έχει διακριθεί σε περισσότερους από 40 διεθνείς και πανελλήνιους διαγωνισμούς, ενώ έχει εμφανιστεί ως σολίστ σε κορυφαίες αίθουσες συναυλιών, όπως το Carnegie Hall της Νέας Υόρκης, το Musikverein της Βιέννης και το Mozarteum του Σάλτσμπουργκ. Με αφορμή την έως σήμερα πορεία του, μιλά στο classicalmusic.gr για τις σπουδές του, τις εμπειρίες του και τα όνειρά του για το μέλλον.
Πότε και πώς ήρθατε για πρώτη φορά σε επαφή με τη μουσική;
Μεγάλωσα σε μία οικογένεια, μέσα στην οποία η μουσική κατείχε πάντα ξεχωριστή θέση. Έτσι, από τις πρώτες μου αναμνήσεις, δεν μπορώ να θυμηθώ τον εαυτό μου χωρίς τη μουσική. Θυμάμαι χαρακτηριστικά την πρώτη φορά που πήγαμε με τους γονείς μου σε μια συναυλία στο Μέγαρο Μουσικής Θεσσαλονίκης. Έμεινα γοητευμένος από τον ήχο του βιολιού, και από εκείνη τη στιγμή, στα πέντε μου έτη, ήξερα πως αυτό το όργανο θα είναι μέρος της ζωής μου. Την επόμενη κιόλας μέρα ξεκίνησα μαθήματα και απέκτησα το πρώτο μου βιολί, το οποίο μάλιστα, μέχρι και σήμερα, το έχω στην πιο ξεχωριστή θέση του σπιτιού μου.
Ποιος ή τι ήταν αυτό που σας ώθησε να ασχοληθείτε επαγγελματικά με τη μουσική;
Θεωρώ ότι από πολύ μικρή ηλικία, με την καθοδήγηση των δασκάλων μου, αντιμετώπιζα τη μουσική με σοβαρότητα και αφοσίωση. Η μελέτη και η επαφή με έργα και συνθέτες διάφορων μουσικών περιόδων αποτέλεσαν για εμένα πηγή έμπνευσης από μικρή ηλικία και πάντα γοητευόμουν από την υπέροχη αίσθηση του να εκφράζω συναισθήματα στη σκηνή και να έχω επικοινωνία με το κοινό. Σημαντικό ρόλο, επίσης, διαδραμάτισαν και οι πρώτες μου συμμετοχές και διακρίσεις σε εθνικούς και διεθνείς διαγωνισμούς.
Πώς διαλέξατε το όργανο με το οποίο ασχολήθηκατε;
Ανακαλώντας τα τότε συναισθήματά μου, θα μπορούσα να πω τώρα, ότι ο ηχοχρωματικός πλούτος αυτού του οργάνου, οι αμέτρητοι αρμονικοί του, η δυνατότητα της ατελείωτης ανάλυσης της μουσικής και πιο συγκεκριμένα της έκφρασης και των φραζαρισμάτων που προσφέρει, όπως και η ακρίβεια που απαιτείται για την επίτευξη αυτής της ανάλυσης ήταν τα στοιχεία που με ώθησαν να επιλέξω και να ασχοληθώ σοβαρά με το βιολί.
Πού σπουδάσατε και ποιοι δάσκαλοι σας διαμόρφωσαν;
Στην παρούσα φάση σπουδάζω με υποτροφία στο Musik Akademie Basel (Bachelor degree) στην Ελβετία, στην τάξη του διεθνούς φήμης βιολονίστα και μαέστρου Λεωνίδα Καβάκου. Είχα την τιμή και τη χαρά να γνωρίσω τον Λεωνίδα Καβάκο για πρώτη φορά ως δάσκαλο στο διεθνές σεμινάριο βιολιού και μουσικής δωματίου LKM – Leonidas Kavakos Masterclass, στην Ακαδημία Αθηνών, στο οποίο συμμετείχα ως ενεργό μέλος επί τρία έτη. Ο Λεωνίδας Καβάκος, ως βιολονίστας, πάντοτε αποτελούσε πρότυπο και πηγή έμπνευσης για εμένα και στο LKM είχα τη μοναδική ευκαιρία να βιώσω την επιδραστικότητα που έχει ως δάσκαλος καθώς και το θετικό αποτύπωμα της διδασκαλίας του. Είναι ο καθηγητής και ο μέντοράς μου, ο οποίος μου διευρύνει τους μουσικούς μου ορίζοντες, τον τρόπο με τον οποίο αντιλαμβάνομαι τη μουσική, ενθαρρύνοντάς με να εμβαθύνω στην προσωπική ανάλυση και αναζήτηση.
Στην Ελλάδα σπούδασα σε δύο διακεκριμένα μουσικά ιδρύματα της Θεσσαλονίκης, στο Νέο Ωδείο Θεσσαλονίκης και στο Κρατικό Ωδείο Θεσσαλονίκης, έχοντας την τιμή να έχω δασκάλους τη Μαρίνα Σέλκοβα, τον Γεώργιο Πετρόπουλο και τον Γιάννη Κορμπέτη, οι οποίοι με καθοδήγησαν στα πρώτα μου βήματα, μου μετέδωσαν τον ενθουσιασμό τους για τη μουσική και συνέβαλαν ουσιαστικά στην εξέλιξή μου και στη μουσική μου πορεία. Σε ηλικία 16 ετών, ολοκλήρωσα τη φοίτησή μου στο ΚΩΘ λαμβάνοντας Δίπλωμα βιολιού με Άριστα 10 παμψηφεί. Επιπλέον, καθοριστική συμβολή στη διαμόρφωση της μουσικής μου ταυτότητας είχε και ο βιολονίστας της Κ.Ο.Θ. Θανάσης Θεοδωρίδης, ο οποίος με καθοδήγησε και με στήριξε σε σημαντικές περιόδους της μουσικής μου εξέλιξης, αλλά και δάσκαλοι και μουσικοί με τους οποίους είχα την τιμή να συνεργαστώ σε εθνικά και διεθνή masterclass βιολιού, μεταξύ των οποίων ο Boris Garlitsky, ο Χρίστος Γαλιλαίας, η Χie Nan, ο Daniel Hope, ο Απόλλων Γραμματικόπουλος, η Latica Honda Rosenberg, ο Noe Inui, η Tatiana Samouil, κ.α., μέσω των οποίων εμπλούτισα τη μουσική μου σκέψη, την αισθητική και την καλλιτεχνική μου αντίληψη.
Έχετε συμμετάσχει σε διαγωνισμούς; Υπήρξε κάποιος από αυτούς που σας ώθησε καθοριστικά στην επαγγελματική σας δραστηριότητα;
Από μικρή ηλικία, παράλληλα με τις μουσικές μου σπουδές, σημαντικό ρόλο διαδραμάτισε η συμμετοχή μου σε σημαντικούς εθνικούς και διεθνείς διαγωνισμούς. Χωρίς να αποτελούν αυτοσκοπό, πάντοτε δρούσαν ως ένα προσωπικό κίνητρο για μελέτη και αυτοβελτίωση. Θεωρώ πως όλοι αυτοί οι διαγωνισμοί επηρέασαν τη μουσική μου ταυτότητα και μου προσέφεραν χρήσιμες εμπειρίες και πολύτιμη ανατροφοδότηση, στοιχεία που συμβάλλουν ουσιαστικά στην εξέλιξη ενός νέου μουσικού. Μέχρι σήμερα, έχω τιμηθεί με περισσότερα από 40 βραβεία (Grand Prizes, Platinum and Gold Medals, First Prizes κ.α.), μέσω των οποίων είχα τη μοναδική εμπειρία να εμφανιστώ ως σολίστ σε εμβληματικές αίθουσες, όπως, σε ηλικία 14 ετών στο Carnegie Hall στη Νέα Υόρκη, στο Musikverein στη Βιέννη, στο Mozarteum στο Σάλτσμπουργκ, στο Beethoven Haus στη Βόννη και στο Μέγαρο Μουσικής Αθηνών και Θεσσαλονίκης.
Πότε και που κάνατε την πρώτη σας δημόσια εμφάνιση; Ποιο ήταν το πρόγραμμα; Πού έγινε και πιο ήταν το πλαίσιο; Τι θυμάστε έντονα από εκείνη την πρώτη φορά;
Με πολλή αγάπη και τρυφερότητα ανακαλώ την πρώτη μου εμφάνιση σε κοινό, λίγους μόλις μήνες αφότου ξεκίνησα μαθήματα, με ένα βιολί μεγέθους 1/8, μία εμπειρία πολύ ευχάριστη, με ζεστή ανταπόκριση του κοινού και θερμά σχόλια από τη δασκάλα μου. Ιδιαίτερη σημαντική ωστόσο, ήταν και η πρώτη μου εμφάνιση στον εμβληματικό συναυλιακό χώρο του Mozarteum στο Salzburg, σε ηλικία 13 ετών, με αφορμή τη βράβευσή μου με το πρώτο βραβείο στον αντίστοιχο διαγωνισμό, ερμηνεύοντας μία παρτίτα του J.S. Bach. Αληθινά, εντυπωσιάστηκα από την επισημότητα της διοργάνωσης, από την επιβλητικότητα και την ακουστική της αίθουσας και από τη συμμετοχή αξιόλογων μουσικών από όλο τον κόσμο.
Ποια από τις μέχρι σήμερα εμφανίσεις σας θα σας μείνει αξέχαστη;
Αναμφίβολα, η εμφάνισή μου ως σολίστ στο Weil Recital Hall του Carnegie Hall στη Νέα Υόρκη. Η αίσθηση του να παίζεις σε έναν τόσο εμβληματικό και ιστορικό χώρο, στον οποίο διαχρονικά έχουν εμφανιστεί οι μεγαλύτερες προσωπικότητες της παγκόσμιας μουσικής σκηνής, αποτελεί κάτι πραγματικά μοναδικό!
Ποιες οι προτιμήσεις σας στην επιλογή του ρεπερτορίου σας; Αγαπημένα έργα, συνθέτες… Ποιο ρεπερτόριο θεωρείτε ότι σας ταιριάζει περισσότερο;
Ως μουσικός, είχα την ευκαιρία να έρθω σε επαφή με ένα αρκετά ευρύ ρεπερτόριο μέσα από ποικίλα καλλιτεχνικά πλαίσια. Θεωρώ πως η δυναμική πορεία και η ιστορική εξέλιξη της κλασικής μουσικής αποτυπώνεται διαχρονικά και με μοναδικό τρόπο στα έργα κάθε εποχής και ακριβώς αυτή η δυναμική είναι που με γοητεύει και με εμπνέει, ανοίγοντάς μου νέους δρόμους σκέψης, μελέτης και ερμηνείας. Κάθε μουσική περίοδος, κάθε έργο, κάθε συνθέτης αποτελούν επομένως για εμένα, πηγή γνώσης, έμπνευσης και έκφρασης.
Ποια είναι τα μουσικά όνειρα που θέλετε να πραγματοποιήσετε;
Το όνειρό μου είναι να συνεργαστώ με διακεκριμένους μουσικούς, μαέστρους, συνθέτες και κορυφαίες ορχήστρες. Πιστεύω, πως η μουσική είναι πρωτίστως μια μορφή επικοινωνίας και διαλόγου και πως κάθε συνεργασία θα αποτελέσει μία μοναδική ευκαιρία για καλλιτεχνική εξέλιξη, αμοιβαία έμπνευση και βαθύτερη κατανόηση ρεπερτορίου. Παράλληλα, φιλοδοξώ να εξελίσσομαι διαρκώς ως μουσικός, αναζητώντας νέες ερμηνευτικές προσεγγίσεις και υπηρετώντας με συνέπεια το όραμα κάθε συνθέτη. Θεωρώ πως ο πραγματικός προορισμός κάθε ερμηνευτή δεν είναι απλώς η τεχνική αρτιότητα, αλλά η δυνατότητα να δίνει ουσιαστική ζωή στη μουσική μέσα από την ερμηνεία του και την καλλιτεχνική του έκφραση και με αυτό τον τρόπο να συγκινεί και να αλληλεπιδρά με το κοινό.
Ποιες δυσκολίες αντιμετωπίζει μία/ένας νέος μουσικός στην Ελλάδα και τον κόσμο σήμερα;
Θεωρώ ότι μία πρόκληση για κάθε μουσικό είναι να καταφέρει να συνδυάσει αρμονικά τις υψηλές απαιτήσεις για διαρκή βελτίωση και καλλιτεχνική εξέλιξη με την προσωπική του ζωή, την οικογένεια, τις φιλικές και διαπροσωπικές σχέσεις, τον αθλητισμό, τον ελεύθερο χρόνο για ενασχόληση με άλλες κλίσεις και ενδιαφέροντα. Επιπλέον, οι νέοι μουσικοί αναζητούν “χώρο” και ευκαιρίες να παρουσιάσουν τη δουλειά τους, να αναδείξουν την καλλιτεχνική τους αξία, να επικοινωνήσουν το έργο τους με το ευρύ κοινό, τόσο σε εθνικό όσο και σε διεθνές επίπεδο, και συχνά συναντούν δυσκολίες σε αυτή τους την προσπάθεια.
Έχετε σκεφτεί ποτέ πως θα μπορούσαμε να προσεγγίσουμε τους νέους ώστε να ενδιαφερθούν για την κλασική μουσική; Πώς μπορεί οι νέοι να πηγαίνουν περισσότερο σε συναυλίες;
Ο ιδανικότερος τρόπος για να ενδιαφερθούν οι νέοι για την κλασική μουσική είναι αρχικά να τους δοθεί η δυνατότητα να τη γνωρίσουν. Η οικογένεια παίζει σαφώς πολύ σημαντικό ρόλο σε αυτό. Γονείς που ακούνε κλασική μουσική αποτελούν οι ίδιοι θετικό πρότυπο για τα παιδιά τους, ώστε και αυτά με τη σειρά τους να νιώθουν οικεία και ευχάριστα με ακούσματα κλασικής μουσικής, ιδιαίτερα μάλιστα, όταν τα παιδιά παρακολουθούν και ενεργά ποικίλες συναυλίες. Πέρα όμως από την απλή επαφή, πιστεύω πως θα πρέπει η εκπαίδευση κυρίως να εμβαθύνει και να εστιάζει περισσότερο στην ανάλυση των ιδιαίτερων χαρακτηριστικών της κλασικής μουσικής, ώστε οι νέοι να μπορούν να αντιληφθούν τη μαγεία της. Με αυτό τον τρόπο, πιστεύω πως τα παιδιά θα μπορέσουν σταδιακά να υιοθετήσουν αυτό το είδος μουσικής ως έναν επιπλέον τρόπο έκφρασης και δημιουργίας. Παράλληλα, θα μπορούσαν φορείς σχετικοί με τον πολιτισμό, όπως υπουργεία, δήμοι, ωδεία, ορχήστρες κ.α. να “αγκαλιάσουν” περισσότερο τους νέους, παρέχοντας ακόμα περισσότερες δυνατότητες συμμετοχής σε ποικίλες δράσεις, συναυλίες και εκπαιδευτικά προγράμματα, χωρίς οικονομική επιβάρυνση.
Εκτός από τη μουσική, ποιες είναι οι αγαπημένες σας ασχολίες;
Η μουσική από μικρή ηλικία έπαιζε μοναδικό ρόλο στη ζωή μου. Παράλληλα όμως με αυτή, με ελκύει η ενασχόληση με τις φυσικές επιστήμες και τη μηχανική, καθώς και οι διάφορες μορφές φυσικής δραστηριότητας, όπως η ορειβασία, η ποδηλασία και η κολύμβηση. Θεωρώ ότι ο αθλητισμός θα πρέπει να είναι σύμμαχος για κάθε μουσικό, το σώμα του οποίου αντιμετωπίζει συχνά προκλήσεις και κακώσεις.
Θεωρείτε σημαντική την παρουσία ενός νέου μουσικού στα social media; Τα χρησιμοποιείτε ? Αν ναι πιστεύετε πως σας έχουν βοηθήσει στην πορεία σας;
Πραγματικά, τα social media αποτελούν σήμερα έναν σημαντικό – αν όχι τον σημαντικότερο – τρόπο επικοινωνίας, ιδιαίτερα στους νέους. Είναι λογικό επομένως, ένας νέος μουσικός, προκειμένου να επικοινωνήσει τη δουλειά του, να έχει παρουσία στα κοινωνικά δίκτυα. Ωστόσο, κατά την άποψή μου, κάθε μουσικός θα πρέπει να έχει πάντα κατά νου ότι η αξία του δεν προσδιορίζεται, ούτε καθορίζεται από την επισκεψιμότητα και τα like στα social media. Προσωπικά, χρησιμοποιώ τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, ως μέσο επικοινωνίας του έργου μου και γόνιμης ανατροφοδότησης.
Πού θα θέλατε να βρίσκεστε καλλιτεχνικά σε δέκα χρόνια;
Θα ήθελα να έχω πραγματοποιήσει μουσικά και επαγγελματικά όνειρα και να έχω δομήσει την προσωπική μου καλλιτεχνική ταυτότητα.
Με ποιον τρόπο θα θέλατε να σας θυμούνται ως ερμηνευτή;
Θα ήθελα το μουσικό μου αποτύπωμα να συγκινεί και να αποτελεί πηγή έμπνευσης και κινητήρια δύναμη για τους νέους μουσικούς στο μέλλον.
Περιγράψτες μας τον εαυτό σας με 3 μόνο λέξεις
Αν θα μπορούσα να περιγράψω τον εαυτό μου με τρεις μόνο λέξεις, θα έλεγα ότι είμαι δυναμικός, φιλομαθής και στοχοπροσηλωμένος.
ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ
Ο Αθανάσιος Κυπάρος είναι 19 ετών και φοιτά με υποτροφία στο Πανεπιστήμιο “Fachhochschule Nordwestschweiz, Musik Akademie Basel – Klassik”, στην Ελβετία (Bachelor degree Program), με καθηγητή τον παγκοσμίου φήμης βιολονίστα και μαέστρο Λεωνίδα Καβάκο. Έχει κερδίσει περισσότερα από 40 βραβεία (Grand prizes, Platinum & Gold medals, First Prizes) σε σημαντικούς διεθνείς και πανελλήνιους μουσικούς διαγωνισμούς και επιλέχθηκε στους 19 φιναλίστ του περιώνυμου Διεθνούς Διαγωνισμού “Cooper International Violin Competition” (Oberlin, Ohio USA, 2025).
Σε ηλικία 14 ετών εμφανίστηκε ως σολίστ στο Carnegie Hall (Weill Recital Hall) στη Ν. Υόρκη, καθώς και σε εμβληματικές αίθουσες συναυλιών, όπως στη Gläserner Saal της Musikverein (Βιέννη), στη Wiener Saal του Mozarteum (Σάλτσμπουργκ), στο Beethoven Haus (Βόννη) και στο Μέγαρο Μουσικής Αθηνών & Θεσσαλονίκης. Έχει συμπράξει ως σολίστ με τη “ΜOYSA” – Ορχήστρα Νέων του Μ.Μ.Θ. & το Σύνολο Εγχόρδων “ΡOTONTA”, με τη Συμφωνική Ορχήστρα Κ.Ω.Θ. και με την Camerata Junior Φίλων της Μουσικής Μ.Μ.Α.
Ξεκίνησε μαθήματα βιολιού σε ηλικία πέντε ετών στο Νέο Ωδείο Θεσσαλονίκης με τη Μαρίνα Σέλκοβα και συνέχισε τις σπουδές του στο Κρατικό Ωδείο Θεσσαλονίκης, με καθηγητές τον Γεώργιο Πετρόπουλο και τον Γιάννη Κορμπέτη. Σε ηλικία μόλις 16 ετών απέκτησε Δίπλωμα βιολιού από το Κ.Ω.Θ. με βαθμό Άριστα 10 παμψηφεί στην τάξη του Γ. Κορμπέτη.
Υπήρξε μαθητής του Θανάση Θεοδωρίδη και παρακολούθησε μαθήματα βιολιού με τους Boris Garlitsky και Tatiana Samouil.
Επί τρία συνεχή έτη συμμετείχε ενεργά στο LKM – Διεθνές Σεμινάριο Βιολιού & Μουσικής Δωματίου του Λεωνίδα Καβάκου στην Ακαδημία Αθηνών (2022, 2024 & 2025). Έχει συμμετάσχει σε σεμινάρια διακεκριμένων σολίστ, όπως οι Boris Garlitsky, Liana Tretiakova, Xie Nan, Daniel Hope, Latica Honda-Rosenberg, Χρίστος Γαλιλαίας, Απόλλων Γραμματικόπουλος, Γεώργιος Δεμερτζής, Δημήτριος Χανδράκης, Noe Inui, Sibbi Bernhardsonn, Kurt Nikkanen,Georg Hamann, Ben Sayevich, Austin Hartman και Thomas Dodson. Έχει εμφανιστεί σε ατομικά ρεσιτάλ στην Ολλανδία, στη Βουλγαρία και στην Ύδρα και έχει συμμετάσχει ως σολίστσε πολλά φεστιβάλ Βραβευμένων Νέων Σολίστ του Διεθνούς Μουσικού Σωματείου Gina Bachauer στην Αθήνα, στην Ύδρα, στην Κέρκυρα και στη Λέσβο. Επί δύο συνεχή έτη διακρίθηκε στο καινοτόμο πρόγραμμα “Ακούμε τους Νέους” (2025 & 2026) και συμμετείχε σεσυναυλίες μουσικής δωματίου στο Αρχαιολογικό Μουσείο Θεσσαλονίκης και στη Βράτσα (Βουλγαρία).
Παράλληλα, έχει συμμετάσχει σε διεθνείς θερινές Μουσικές Ακαδημίες και Φεστιβάλ, όπως στο “International Hamburg Soloist Academy”, συμπράττοντας ως σολίστ με την “Neue Philharmonie Hamburg Orchestra” υπό τη διεύθυνση του Μαέστρου Πέτρου Στυλιανού, στο “International Holland Music Sessions 2023”, στην Εθνική Μουσική Ακαδημία της Σόφιας με την “Allegra Orchestra” (στο πλαίσιο Masterclass Διεύθυνσης Ορχήστρας, υπό τη διεύθυνση του διακεκριμένου Μαέστρου και Καθηγητή Διεύθυνσης Ορχήστρας Johannes Schlaefli), στο “Allegra Festival and Academy 2023 & 2024” στην τάξη του Boris Garlitsky, στο “ACT – Αμερικανικού Κολλεγίου Ανατόλια”, στο “Art Campus – Συλλόγου Φίλων Μουσικής”, στα “MOYSA Summer Schools – Μ.Μ.Θ.”, στο Διεθνές Φεστιβάλ Πηλίου, στο καινοντόμο διεθνές εκπαιδευτικό πρόγραμμα Μουσικής Σύνθεσης και Εκτέλεσης “MakeMusiCovit”, το οποίο παρουσιάστηκε στο εμβληματικό μνημείο της Ροτόντας (Θεσσαλονίκη, 2021) κ.α.Συνεργάζεται ως concertmaster και ως σολίστ με τη MOYSA – Συμφωνική Ορχήστρα Νέων Μ.Μ.Θ, ενώ έχει διατελέσει concertmaster της Συμφωνικής Ορχήστρας του Κ.Ω.Θ. και των Εκπαιδευτηρίων Μαντουλίδη, στα οποία φοίτησε με πλήρη υποτροφία. Έχει συμπράξει σε διάφορα σύνολα Μουσικής Δωματίου στην Ελλάδα και στο εξωτερικό και έχει συμμετάσχει σε εργαστήρια σύνθεσης και διεύθυνσης ορχήστρας. Η πρωτότυπη σύνθεσή του “Ντροπή & Τόλμη” για ορχήστρα εγχόρδων έχει παρουσιαστεί στο Μέγαρο Μουσικής Θεσσαλονίκης.
