Δεν ξέρω αν το έχετε παρατηρήσει αλλά τα ελληνικά ορχηστρικά σύνολα, αν και λίγα, αυτή την εποχή διαπρέπουν εντός κι εκτός των συνόρων. Η αναμφισβήτητη άνοδος της ποιότητας του ήχου τους αλλά και οι φρέσκιες ερμηνείες σε έργα που είτε ανήκουν στο ρεπερτόριο, είτε εμφανίζονται σε αυτό σποραδικά αλλά αξίζουν να παίζονται, κάνουν τις ορχήστρες μας να ξεχωρίζουν.
Η Κρατική Ορχήστρα Αθηνών πριν από μερικούς μήνες μας χάρισε μία συγκλονιστική Σαλώμη του Ρίχαρντ Στράους και αναφέρω επίτηδες ένα οπερατικό έργο ως highlight, ενώ θα μπορούσα να μιλήσω για τόσες και τόσες συμφωνικές συναυλίες που έχει κάνει πρόσφατα για να καταδείξω σε τι επίπεδο πλέον βρίσκεται. Αλλά και η Καμεράτα – Ορχήστρα των Φίλων της Μουσικής μας χαρίζει αναρίθμητες ηχητικές απολαύσεις στις συναυλίες της, εντός αλλά κι εκτός συνόρων. Άλλωστε δεν θυμάμαι άλλη ελληνική ορχήστρα να έχει κερδίσει διεθνή βραβεία (από αυτά που μετράνε, όπως το Diapason). Αλλά και η ΕΛΣΟΝ δείχνει να βρίσκεται σε μία πορεία σταθερής ανόδου και να μας προσφέρει εξαιρετικές συναυλίες. Ειδικά οι ορχήστρες νέων είναι κάτι το τρομερά ελπιδοφόρο: Underground Youth Orchestra, MOYSA Ορχήστρα Νέων του Μεγάρου Μουσικής Θεσσαλονίκης, η δική μας Camerata Junior του Συλλόγου “Οι Φίλοι της Μουσικής”, η δουλειά που κάνει η ορχήστρα νέων του El Sistema, και άλλες εξαιρετικές περιπτώσεις ανάλογων συνόλων.
Ωραίες συναυλίες έχω επίσης ακούσει και από τα άλλα συμφωνικά σύνολα της πρωτεύουσας, όπως την Εθνική Συμφωνική Ορχήστρα της ΕΡΤ, τη Συμφωνική Ορχήστρα του Δήμου Αθηναίων, αλλά βέβαια και την Φιλαρμόνια Ορχήστρα Αθηνών η οποία στηρίζει σταθερά την ελληνική λόγια μουσική, ενώ ταυτόχρονα παίζει και πάρα πολύ καλά! Εικάζω ότι παρόμοιες θετικές εντυπώσεις έχουν όσοι έχουν ακούσει κάποιο άλλο σχήμα, στην περιφέρεια.
Άφησα τελευταία στην αναφορά μου την Κρατική Ορχήστρα Θεσσαλονίκης και την μνημειώδη εμφάνισή της στην Elbphilharmonie του Αμβούργου σε μία πραγματικά κατάμεστη αίθουσα. Κι όχι μόνο αυτό! Η ορχήστρα έπαιξε Συμφωνία αρ. 9 του Σοστακόβιτς, το Κοντσέρτο για τσέλο αρ.1 του Καμίγ Σαιν-Σανς, και βέβαια τη Δωδεκανησιακή Σουΐτα αρ.1 του Γιάννη Κωνσταντινίδη, ένα έργο που αδικείται αν δεν βρίσκεται στο ευρωπαϊκό ρεπερτόριο, αλλά και την Μπαλάντα της Εφέσου που έγραψε ο Φαζίλ Σάι και ερμήνευσε ο Νίκος Ξανθούλης στην αρχαιοελληνική λύρα, την οποία έχει αναβιώσει για τα καλά, φυσικά με τη συνοδεία της ορχήστρας. Ένα πρόγραμμα φρέσκο, μοιρασμένο σοφά και σίγουρα ικανοποιητικό για κοινό και μουσικούς. Δύο έργα από τον πυρήνα του ορχηστρικού κανόνα (Σοστακόβιτς και Σαιν-Σανς) και δύο έργα που μάλλον δεν θα τα άκουγαν αν δεν ήταν η ΚΟΘ (Σάι και Κωνσταντινίδης). Κάπως σαν «εγχώρια» (φυσικά βάζω και τον Φαζίλ Σάι σε αυτή) και «διεθνή» μουσική παραγωγή.
Το συμπέρασμα είναι ότι αυτή τη στιγμή βρισκόμαστε σε ένα σταυροδρόμι και τα ελληνικά ορχηστρικά σύνολα δείχνουν να έχουν πάρει τον δρόμο της αρετής και της προόδου. Ας τα βοηθήσουμε όσο περισσότερο γίνεται και ας τους δείξουμε εμπιστοσύνη και αγάπη. Το αξίζουν.