Με αφορμή τη συναυλία «Ψίθυροι του Χρόνου», που θα παρουσιάσει την Κυριακή 6 Σεπτεμβρίου στο Φουαγιέ του Αρχαιολογικού Μουσείου Θεσσαλονίκης μαζί με την πιανίστα Jasmin Arushanyan, ο νεαρός βιολίστας Κύριλλος Βολκώβ συστήνεται στο κοινό του classicalmusic.gr.
Πότε και πώς ήρθατε για πρώτη φορά σε επαφή με τη μουσική;
Αυτή ίσως να είναι ακόμη μία από τις πιο ανεξήγητες ερωτήσεις της ζωής μου. Προέρχομαι από μια οικογένεια στην οποία κανένας δεν είχε κάποια επαγγελματική σχέση με την κλασική μουσική. Η μητέρα μου έπαιζε πιάνο πολύ μικρή και για πολύ μικρό χρονικό διάστημα. Η γιαγιά μου είχε μια φοβερή φωνή, τραγουδούσε στα νιάτα της σε μια ρωσική χορωδία ρωσικής παραδοσιακής μουσικής. Έδειξα από μικρός ότι ήθελα να ξεκινήσω να παίζω βιολί, καθώς στα δύο μου, ακόμη στη Ρωσία, έπαιζα με μια μικρή σκούπα στον κήπο μας κρατώντας τη στον ώμο μου σαν βιολί. Το ίδιο έκανα με τη μικρή κιθάρα που μου πήραν οι γονείς μου μετέπειτα. Ίσως μια εξήγηση να είναι ότι η μητέρα μου κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης άκουγε αρκετή κλασική μουσική, όπως Γκριγκ, Ραχμάνινοβ, Μότσαρτ. Αφότου μετακομίσαμε στην Ελλάδα, είπα στους γονείς μου ξαφνικά: θέλω να ξεκινήσω βιολί. Ήμουν τεσσάρων. Στα πέντε μου, μετά από μια αρκετά αυθόρμητη συνάντηση της μητέρας μου με την πρώτη μου καθηγήτρια στο βιολί κ. Μαρίνα Σέλκωβα (ήταν πελάτης της μητέρας μου) ξεκίνησα το βιολί στο Νέο Ωδείο Θεσσαλονίκης.
Ποιος ή τι ήταν αυτό που σας ώθησε να ασχοληθείτε επαγγελματικά με τη μουσική;
Κυρίως ο εαυτός μου. Ακόμη κι αν δεν μελετούσα στην αρχή καθόλου βιολί, πάντα ήθελα να παίζω βιολί και να κάνω μουσική. Από τα 12 μου ήξερα ότι θέλω να γίνω επαγγελματίας μουσικός, από τα 14 μου ήθελα να φύγω να σπουδάσω στην Ευρώπη. Η μητέρα μου έπαιξε επίσης σημαντικό ρόλο, καθώς με στήριζε σε κάθε μου αρχή, από μικρή ηλικία (δηλαδή από τότε που ξεκίνησα να παίζω βιολί) πηγαίναμε στις συναυλίες συμφωνικής μουσικής της Κρατικής Ορχήστρας Θεσσαλονίκης στο Μέγαρο Μουσικής Θεσσαλονίκης αρκετά συχνά, αν και τις περισσότερες φορές απλά κοιμόμουν μετά τα πρώτα 20-30 λεπτά. Καταλαβαίνετε, χαμηλός φωτισμός, ωραία μουσική. Επίσης, ένας παράγοντας ήταν οι καθηγητές μου, οι οποίοι στήριζαν το ταλέντο μου και με ώθησαν να ακολουθήσω τους σωστούς αν και δύσκολους δρόμους.
Πώς επιλέξατε το όργανο που παίζετε;
Η βιόλα μπήκε στο παιχνίδι όταν ξεκίνησα να παίζω στη ΜΟΥΣΑ (Συμφωνική Ορχήστρα Νέων του Μεγάρου Θεσσαλονίκης). Εκεί για πρώτη φορά συνειδητά γνώρισα τη βιόλα, η οποία μου κίνησε το ενδιαφέρον και με προσέλκυσε λόγω του ήχου της και του ρόλου της στη μουσική δωματίου και ορχήστρα. Όταν ρώτησα τον τότε καθηγητή βιολιού μου, κ. Ίγκορ Σελαλμαζίδη, ο οποίος έπαιζε περιστασιακά βιόλα, αν έχει νόημα να αλλάξω όργανο, μου είπε πως έχω ακόμα χρόνο και καλύτερα να αφοσιωθώ στο βιολί. Εν μέρει είχε δίκαιο, χάρη στο βιολί απέκτησα μια αρκετά καλή τεχνική βάση, από την άλλη θα μπορούσα να έχω γνωρίσει τον ήχο της βιόλας και το φανταστικό ρεπερτόριο της νωρίτερα. Ό,τι δεν συμβαίνει, συμβαίνει για το καλύτερο, λέμε στην οικογένεια μου συχνά. Ο δρόμος προς τη βιόλα εν τέλει άνοιξε προς το τέλος των Bachelor σπουδών μου στο βιολί στην Ακαδημία του Λούμπεκ το 2024. Εκείνη την εποχή όντως κατάλαβα και ένιωσα, ότι η βιόλα θα μου χαρίσει μια νέα δυνατότητα έκφρασης στη μουσική που έψαχνα και δεν έβρισκα κατά την διάρκεια των σπουδών μου στο βιολί.
Πού σπουδάσατε και ποιοι δάσκαλοι σας διαμόρφωσαν; Ποια συμβουλή που πήρατε θα θυμάστε για πάντα;
Σπούδασα αρχικά στο Νέο Ωδείο Θεσσαλονίκης, στην τάξη βιολιού και αργότερα ανώτερων θεωρητικών, παράλληλα φοιτούσα και στο Μουσικό Σχολείο Θεσσαλονίκης, μετέπειτα ξεκίνησα τις σπουδές μου στη Γερμανία, συγκεκριμένα στη Μουσική Ακαδημία του Λούμπεκ, μια φοβερή πόλη και ένα καταπληκτικό πανεπιστήμιο. Δεν θέλω να διακρίνω κάποιον από τους καθηγητές μου, καθώς όλοι τους λίγο ή πολύ πρόσφεραν σημαντικά μαθήματα για να διαπλάσουν τον μουσικό και την προσωπικότητα που είμαι σήμερα. Με κάποιους από αυτούς, έχω ακόμη μια εγκάρδια σχέση και τους βλέπω συχνά. Είμαι αρκετά ευγνώμων που είχα αυτούς τους καθηγητές!
Έχετε συμμετάσχει σε διαγωνισμούς; Υπήρξε κάποιος από αυτούς που σας ώθησε καθοριστικά στην επαγγελματική σας πορεία;
Ναι, έχω συμμετάσχει σε διαγωνισμούς. Σίγουρα, όλοι συνέβαλαν στην επαγγελματική μου πορεία, αλλά θα συμφωνήσω αρκετά με τη φράση του Bela Bartok: «οι διαγωνισμοί είναι για τα άλογα». Πιστεύω ότι οι συναυλίες και οι γνωριμίες συνεισφέρουν περισσότερο στη διάπλαση της επαγγελματικής καριέρας. Αυτό δεν σημαίνει ότι δεν θα συνεχίσω να συμμετέχω σε διαγωνισμούς και ακροάσεις, καθώς μέσω αυτών μαθαίνεις πολλά πράγματα και είσαι πάντα στο 100% των δυνατοτήτων σου, αλλά δεν θα ακολουθούσα αυτόν τον δρόμο τόσο hardcore, όσο τον ακολουθούν αρκετοί μουσικοί. Μέχρι ένα υγιές σημείο 🙂
Πότε και πού κάνατε την πρώτη σας δημόσια εμφάνιση; Ποιο ήταν το πρόγραμμα; Πού έγινε και ποιο ήταν το πλαίσιο; Τι θυμάστε έντονα από εκείνη την πρώτη φορά;
Η πρώτη μου δημόσια εμφάνιση έγινε στο πλαίσιο μιας συναυλίας τάξης της πρώτης μου καθηγήτριας στο Νέο Ωδείο Θεσσαλονίκης στην αίθουσα συναυλιών του Ωδείου. Ήμουν πέντε ετών. Θυμάμαι ακόμα το κομμάτι – λεγόταν «ο Κόκκορας». Η μητέρα μου είχε ενοικιάσει ένα κοστούμι με παπιγιόν, συγκεκριμένα για αυτή τη συναυλία, ακόμη έχουμε τη φωτογραφία με μένα και το μικρό βιολάκι. Πριν τη συναυλία θυμάμαι να είχα πει, πως έχω αρκετό άγχος, καθώς δεν θέλω να απογοητεύσω το κοινό, ένα mindset που μου έχει μείνει ακόμα και σήμερα.
Ποια από τις μέχρι σήμερα εμφανίσεις σας θα σας μείνει αξέχαστη;
Είναι πολλές… σίγουρα σου μένουν οι συναυλίες στις μεγαλύτερες αίθουσες του κόσμου, όπως η πρόσφατη στο Concertgebouw με την Orchestre Visionnaire, ή οι συναυλίες στην Elbphilharmonie, ή το Konzerthaus του Βερολίνου, αυτές όμως που θα θυμάμαι αρκετά έντονα είναι οι συναυλίες κοινωνικού χαρακτήρα. Όπως οι δύο συναυλίες στις φυλακές του Λούμπεκ, που συνάντησα το πιο ζεστό και καλόκαρδο κοινό. (Ακόμη έχω το γράμμα που μου έστειλε ένας από τους κρατούμενους.) Επίσης, οι συναυλίες των μαθητών μου, όπου παίζω αρκετά συχνά μαζί τους και νιώθω ακόμα περισσότερο το Engagement τους.
Ποιες οι προτιμήσεις σας στην επιλογή του ρεπερτορίου σας; Αγαπημένα έργα, συνθέτες… Ποιο ρεπερτόριο θεωρείτε ότι σας ταιριάζει περισσότερο;
Δεν έχω κάποια ιδιαίτερη προτίμηση. Σίγουρα επιλέγω έργα τα οποία θέλω να παίξω οπωσδήποτε (έχω μια μεγάλη λίστα) και που ταιριάζουν στο mood μου στο συγκεκριμένο χρονικό διάστημα. Με την καθηγήτριά μου Lena Eckels αποφασίζουμε συχνά το ρεπερτόριο μαζί, ώστε να είναι όσο το δυνατόν πολύπλευρο και να ανταποκρίνεται τόσο στις δυνατότητές μου όσο και στα αδύνατα σημεία μου που θέλουν εξάσκηση. Το ρεπερτόριο που ίσως να ταιριάζει σε εμένα είναι αυτό που παίζω τώρα και ετοιμάζω για τις επόμενες συναυλίες μου.
Ποια είναι τα μουσικά όνειρα που θέλετε να πραγματοποιήσετε;
Να έχω μια σταθερή απόδοση, τόσο στο παίξιμό μου όσο και καλλιτεχνικά, και να μπορώ να αφιερώνω τον χρόνο μου σε αυτό που αγαπάω τόσο πολύ – την μουσική, καθώς θεωρώ πως δεν είναι κάτι δεδομένο, ακόμη κι αν είσαι ένας επιτυχημένος καλλιτέχνης. Τα τρεντς και οι συνθήκες μπορούν να αλλάξουν πολύ γρήγορα. Ίσως ένας μουσικός, που θα ήθελα να συνεργαστώ και να παίξω υπό τη διεύθυνσή του, είναι ο Θεόδωρος Κουρεντζής. Φοβερή, ιδιαίτερη, πολύπλευρη, μοναδική μουσική προσωπικότητα. Άγιε Βασίλη, αν διαβάζεις κατά σύμπτωση αυτό το κείμενο, θα ήθελα πάρα πολύ να συμμετάσχω σε ένα από τα πρότζεκτ της Utopia Orchestra του κ. Κουρεντζή. Ένα όνειρο που θα γινόταν πραγματικότητα. Ααα!!! Και ένα ακόμη όνειρο θα ήταν η ίδρυση φεστιβάλ κλασικής μουσικής, με ιδιαίτερα concept συναυλιών, ώστε να μπορούμε να προσελκύσουμε όσους περισσότερους νέους γίνεται.
Ποιες δυσκολίες αντιμετωπίζει ένας νέος μουσικός στην Ελλάδα και τον κόσμο σήμερα;
Ένα γενικό πρόβλημα, που αντιμετωπίζουμε όλοι μας, ίσως να είναι η οικονομική αποκατάσταση και κάλυψη των καθημερινών μας εξόδων. Να είμαστε ρεαλιστές, ακόμη και στη Γερμανία, δεν έχουν όλοι οι μουσικοί τη δυνατότητα να ασκούν μόνο το επάγγελμά τους, του μουσικού. Είναι πραγματικά καθαρά θέμα τύχης, δυστυχώς. Δεν αρκούν μόνο το ταλέντο, η εξάσκηση, οι επιτυχίες στους διαγωνισμούς και οι συναυλίες στις μεγαλύτερες αίθουσες του κόσμου. Πρέπει συνέχεια να είναι κανείς σε εγρήγορση και να δοκιμάζει νέες προκλήσεις, καθώς όπως προανέφερα, οι συνθήκες και τα trends μπορούν να αλλάξουν πολύ γρήγορα. Δεν θα έλεγα πως η κλασική μουσική θα εξαφανιστεί, σαν τους δεινόσαυρους. Θα υπάρχει πάντα κόσμος που θα θέλει να ακούσει την Ενάτη του Μπετόβεν για πρώτη φορά ή να γνωρίσει τα όργανα της συμφωνικής ορχήστρας. Αρκεί, εμείς οι μουσικοί, να μπορούμε να προσελκύσουμε το κοινό μας από μια διαφορετική πλευρά και να του ανοίξουμε τις πόρτες στον κόσμο μας. Χωρίς κοινό δεν ζει η μουσική, άρα το κοινό είναι ένα μέρος του κόσμου μας.
Έχετε σκεφτεί ποτέ πως θα μπορούσαμε να προσεγγίσουμε τους νέους ώστε να ενδιαφερθούν για την κλασική μουσική; Πώς μπορούν οι νέοι να πηγαίνουν περισσότερο σε συναυλίες;
Ναι, έχω σκεφτεί. Αν έχω βρει τη σωστή φόρμουλα, δεν το ξέρω… αυτό καλύτερα να μου το πούνε οι ίδιοι. Σίγουρα πρέπει να είμαστε παρατηρητικοί και να έχουμε μια ανοιχτή στάση – πολλές φορές εμείς οι μουσικοί κλεινόμαστε στον κόσμο μας και δεν αφήνουμε «ξένους» να μπουν μέσα. «Δεν μας καταλαβαίνουν», σαν να παίζουμε το ρόλο του θύματος, αρκετά εύκολος ψυχολογικός ρόλος. Πρέπει να ανοιχτούμε και να μην είμαστε τόσο σνομπ προς τον κόσμο. Να τους εξηγήσουμε γιατί είναι τόσο σημαντικό να πηγαίνουν σε συναυλίες, και να ανοίγουμε την ψυχή μας προς το νέο κοινό, όχι μόνο ιστορίες και facts για την κλασική μουσική, αλλά γιατί είναι ιδιαίτερο αυτό το έργο για μένα τον καλλιτέχνη. If facts, then fun facts 🙂
Εκτός από την μουσική, ποιες είναι οι αγαπημένες σας ασχολίες;
Μαθαίνω μια πέμπτη γλώσσα, την ιταλική. Η γλώσσα της μουσικής. Αγαπώ το τένις και θέλω να ξαναξεκινήσω να παίζω λίγο παραπάνω. Μου αρέσει να ταξιδεύω, ακόμη και σε περιοχές κοντά στην πόλη μου το Λούμπεκ, να βλέπω κάτι καινούριο, μέσω αυτού να φορτίζω τις μπαταρίες μου. Μου αρέσει να μαθαίνω πράγματα για την τέχνη και να γνωρίζω νέους καλλιτέχνες, κυρίως από τα μέσα του 19ου αιώνα και μετά, εκεί που ξεκινάει σιγά σιγά ο ιμπρεσιονισμός και έρχεται ο αμπστρακισμός! Για αυτό επισκέπτομαι πάντα γκαλερί και μουσεία σε οποιαδήποτε νέα πόλη ή χώρα που πηγαίνω. Θα ήθελα κάποια στιγμή να έχω τη δυνατότητα να κατέχω έργα γνωστών ζωγράφων, ίσως να ανοίξω μια δική μου μικρή γκαλερί.
Θεωρείτε σημαντική την παρουσία ενός νέου μουσικού στα social media; Τα χρησιμοποιείτε? Αν ναι, πιστεύετε πως σας έχουν βοηθήσει στην πορεία σας;
Όχι απαραίτητα, αλλά κακό δεν κάνει. Προσωπικά χρησιμοποιώ τα social media σαν διεύρυνση της ιστοσελίδας μου. Θέλω να δείξω στο κοινό μου τι κάνω, ποιος είμαι. Αυτό. Influencer? Please no… Δεν ξέρω αν με έχουν βοηθήσει, σίγουρα κατά κάποιον τρόπο. Πιστεύω δεν πρέπει να ξεχνάμε πως ο πραγματικός κόσμος είναι εκεί έξω, εκεί θα βρω τις επαφές μου και θα κάνω τις νέες σχέσεις μου, όχι στο Instagram ή το Facebook.
Πού θα θέλατε να βρίσκεστε καλλιτεχνικά σε δέκα χρόνια;
Σίγουρα πάνω σε μια σκηνή, με τη βιόλα μου, τους μουσικούς με τους οποίους θέλω να κάνω μουσική μαζί ώστε να χαρίσουμε κάτι όμορφο στο κοινό μας και μια θέση καθηγητή, ώστε να μπορώ να συνεισφέρω στη νέα γενιά βιολιστών.
Με ποιον τρόπο θα θέλατε να σας θυμούνται ως ερμηνευτή;
Χμμμ… δύσκολη ερώτηση. Πιστεύω είναι μια ερώτηση που θα την άφηνα στο κοινό μου να αποφασίσει. Δεν με πειράζει η κριτική του, μου αρκεί να είναι ειλικρινές το συναίσθημα που νιώθουν ακούγοντας την εκτέλεσή μου. Ως ερμηνευτής σίγουρα αφιερώνω χρόνο όχι μόνο στην τεχνική αρτιότητα, αλλά και στην κατανόηση της μουσικής των συνθετών και της εποχής στην οποία έζησαν. Στην τελική είμαι μόνο ένας διαμεσολαβητής του «μηνύματος των συνθετών» στο κοινό.
Περιγράψτε μας τον εαυτό σας με 3 μόνο λέξεις
Ειλικρινής, συναισθηματικός, ήρεμος
Instagram: @kirill.viola
Facebook: Kirill Volkov
www.kirill-volkov.com
