Οι Διεθνείς Μουσικές Ημέρες Καλαμάτας συμπληρώνουν φέτος δέκα χρόνια συνεχούς παρουσίας, έχοντας εξελιχθεί από ένα μικρό καλοκαιρινό masterclass σε έναν διεθνή θεσμό με έντονο καλλιτεχνικό και εκπαιδευτικό αποτύπωμα. Με αφορμή τη φετινή επετειακή διοργάνωση, ο Στάθης Γυφτάκης, ένας από τους τρεις καλλιτεχνικούς διευθυντές του φεστιβάλ, μιλά στο ClassicalMusic.gr για την πορεία και το όραμα του θεσμού, τον ρόλο του στην ανάδειξη της νέας γενιάς μουσικών, αλλά και τις προοπτικές ενός εγχειρήματος που συνεχίζει να διευρύνει τους ορίζοντές του.
Οι Διεθνείς Μουσικές Ημέρες Καλαμάτας γιορτάζουν φέτος τα 10 χρόνια συνεχούς και επιτυχημένης διοργάνωσης. Όλα ξεκίνησαν με ένα masterclass βιολοντσέλου το καλοκαίρι του 2016 και έκτοτε το φεστιβάλ έχει καθιερωθεί ως ένας σημαντικός και μόνιμος καλλιτεχνικός πυλώνας της μουσικής ζωής στη χώρα. Θα θέλατε να μας μιλήσετε λίγο σχετικά με το φεστιβάλ και την περίσταση του εορτασμού των 10 ετών από την έναρξη αυτής της πρωτοβουλίας;
Το φεστιβάλ όντως ξεκίνησε πολύ «διστακτικά» και στοχεύοντας πιο πολύ στο φιλόμουσο κοινό της πόλης και στους σπουδαστές του Δημοτικού Ωδείου Καλαμάτας. Χρόνο με το χρόνο απέκτησε μια δυναμική που εκπλήσσει ακόμα και εμάς τους ίδιους. Πλέον αποτελεί έναν θεσμό διεθνούς κύρους προσελκύοντας δεκάδες σημαντικούς καλλιτέχνες από όλο τον κόσμο. Κρίσιμη περίοδος ήταν η διετία της πανδημίας όπου όχι μόνο καταφέραμε να συνεχίσουμε απρόσκοπτα αλλά το ενδυναμώσαμε προσθέτοντας συνεχώς περισσότερα masterclasses και συναυλίες.
Το πλέον ευχάριστο είναι πως προσελκύουμε όλο και περισσότερο κοινό όχι μόνο από την πόλη της Καλαμάτας αλλά και από γειτονικές πόλεις, από την Αθήνα αλλά και από το εξωτερικό.
Και σε αυτό το σημείο θα θέλαμε να ευχαριστήσουμε από καρδιάς το Ίδρυμα Γεωργίου & Βικτωρίας Καρέλια που αποτελεί από το 2018 τον Μεγάλο Χορηγό του Φεστιβάλ βοηθώντας μας να συνεχίσουμε να ονειρευόμαστε.
Είναι βέβαιο πως για τη διοργάνωση ενός μουσικού φεστιβάλ με τόσο υψηλού επιπέδου καλλιτεχνικό σχεδιασμό απαιτείται μία οργανωτική ομάδα με εργατικότητα και πάθος. Ποιο είναι λοιπόν το όραμα σας σχετικά με τις Διεθνείς Μουσικές Ημέρες Καλαμάτας;
Το φεστιβάλ ξεκίνησε από την κοινή επιθυμία των τριών ιδρυτικών μελών του και φυσικά μεγαλώνοντας καταφέραμε να έχουμε κοντά μας μια πολύ δυναμική και υπέροχη ομάδα η οποία συνεχώς εμπλουτίζεται με πάθος, αγάπη και αυτοθυσία. Το όραμά μας είναι να συνεχίσουμε με το ίδιο πάθος, να εμπνεύσουμε περισσότερους ανθρώπους και να κρατήσουμε το οικογενειακό κλίμα που θεωρούμε σημαντικό για τον χαρακτήρα του φεστιβάλ. Πρωταρχική μας ανάγκη είναι να κάνουμε όλους τους συντελεστές να νοιώσουν πως αγκαλιάζονται από μια οικογένεια σε μια μεγάλη γιορτή της μουσικής.
Στο καλλιτεχνικό πρόγραμμα του φεστιβάλ διακρίνει κανείς προσκεκλημένους μουσικούς με διεθνή καλλιτεχνική πορεία όπως ο Jean–Guihen Queyras, ο Ιόνιαν Ηλίας Καντέσα, ο Felix Froschhammer κ.α., οι οποίοι αποτελούν επί σειρά ετών μέρος του φεστιβάλ δίνοντας masterclasses σε εγχώριους αλλά και διεθνείς σπουδαστές. Ένας από τους θεμελιώδεις, λοιπόν, στόχους του φεστιβάλ αποτελεί μεταξύ άλλων και η εκπαιδευτική του δράση;
Η αρχική και βασική του ιδέα χτίστηκε στην ανάγκη μας να προσφέρουμε σε νέους μουσικούς από όλο τον κόσμο μια μοναδική εμπειρία εξέλιξης που διαφέρει σημαντικά από τα τακτικά εβδομαδιαία μαθήματα. Η καθημερινή επαφή των νέων μουσικών με καλλιτέχνες τέτοιου βεληνεκούς από μόνη της αποτελεί πηγή έμπνευσης. Είτε μιλάμε για σπουδαστές που ετοιμάζονται για εισαγωγικές εξετάσεις σε ακαδημίες του εξωτερικού ή για την συμμετοχή τους σε διαγωνισμούς είτε ακόμα για επαγγελματίες που προετοιμάζονται για ακροάσεις ορχηστρών τα οφέλη για αυτούς είναι πολλαπλά. Εξίσου σημαντική είναι και η συνύπαρξη όλων των σπουδαστών μέσα από την οποία γεννιούνται πολλές φορές συνεργασίες και φιλίες. Και φυσικά όλη αυτή η δημιουργική ατμόσφαιρα προσφέρει στους σπουδαστές από την Καλαμάτα την δυνατότητα να γνωρίσουν από κοντά μουσικούς που δεν θα ήταν εύκολο να δουν από κοντά σε άλλες συνθήκες. Το να μπορεί ένας σπουδαστής από την Καλαμάτα έστω και για αυτές τις δύο εβδομάδες να ζήσει από κοντά με αυτούς τους σπουδαίους καλλιτέχνες αποτελεί από μόνο του μια αξέχαστη εμπειρία και ενδυναμώνει την διάθεσή του να μελετήσει, να εξελιχθεί και να «αναμετρηθεί» με σπουδαστές που προέρχονται από χώρες με πιο πλούσια μουσική κουλτούρα. Ο συνδυασμός των διεθνών masterclasses με τις ποιοτικές συναυλίες αποτελούν θεμελιώδη στόχο της οράματός μας.
Στη φετινή διοργάνωση του φεστιβάλ λαμβάνει χώρα και ο 2ος Διεθνής Διαγωνισμός νέων καλλιτεχνών. Θα θέλατε να μας μιλήσετε σχετικά με τη σχέση του φεστιβάλ με τους νέους μουσικούς καθώς και το ρόλο που μπορεί να διαδραματίσει στην εξέλιξη και ανάδειξη της νέας γενιάς μουσικών;
Θεμελιώδη στόχο του φεστιβάλ αποτελεί η εκπαίδευση και η ανάδειξη νέων καλλιτεχνών. Δυστυχώς στην Ελλάδα δεν υπάρχει κάποια μέριμνα για τους νέους μουσικούς και θεωρούμε βασική προτεραιότητά μας να προσφέρουμε βήμα ανάδειξης, εκπαίδευσης και έμπνευσης. Είναι ιδιαίτερα σημαντικό για εμάς να βλέπουμε νέους μουσικούς που ξεκινούν τώρα την καριέρα τους να αναδεικνύονται μέσα από το φεστιβάλ. Πολλοί από τους νέους καλλιτέχνες που διαπρέπουν αυτή τη στιγμή στην Ελλάδα και στο εξωτερικό έχουν υπάρξει μαθητές των masterclasses ή και ακόμα εμφανίζονται σε συναυλίες στο πλαίσιο του φεστιβάλ.
Στο καλλιτεχνικό πρόγραμμα της φετινής έκδοσης του φεστιβάλ παρατηρείται μία νέα προσθήκη σε συνεργασία με την Ένωση Ελλήνων Μουσουργών και το TETtTIX ensemble. Πρόκειται για τον 1ο Διεθνή Διαγωνισμό και Ακαδημία Σύνθεσης Vombyξ_01. Έτσι, οι Διεθνείς Μουσικές Ημέρες Καλαμάτας προσθέτουν στο ενεργητικό τους και την ανάδειξη της σύγχρονης μουσικής δημιουργίας. Πόσο σημαντικός θεωρείται αυτός ο στόχος, με ποιους τρόπους δύναται να υλοποιηθεί και τι μέλλον προδιαγράφεται μέσω αυτής της προοπτικής;
Από την αρχή θέλαμε να συμπεριλάβουμε στο πρόγραμμα του φεστιβάλ προγράμματα που να εκτείνονται από τον Μεσαίωνα μέχρι και τις μέρες μας. Πάντα φροντίζαμε να έχουμε και παραγωγές που αφορούσαν στην σύγχρονη ή Νέα, αν θέλετε, μουσική. Το φετινό όμως εγχείρημα αφορά σε κάτι πιο πρωτότυπο και πειραματικό μιας και όλοι οι συνθέτες που συμμετέχουν στον διαγωνισμό είναι υποχρεωμένοι να συνθέσουν πρωτότυπα έργα για το κουιντέτο του TETtTIX ensemble. Κατ’ αυτήν την έννοια μιλάμε για έξι παγκόσμιες πρεμιέρες από συνθέτες που αποτελούν την Νέα γενιά και προτείνουν νέες αισθητικές μουσικές κατευθύνσεις. Το πιο σημαντικό μάθημα για τους νέους συνθέτες είναι να μπορέσουν να ακούσουν τα έργα τους γιατί μόνο έτσι μπορούν να αντιληφθούν πλήρως εάν αυτό που σκέφτονται είναι λειτουργικό και τους εκφράζει. Τα ευεργετήματα για τους συμμετέχοντες συνθέτες είναι πολλαπλά. Από την μια η καθοδήγηση που θα έχουν από δύο πολύ έμπειρους μέντορες (Miroslav Srnka & Yiran Zhao) θα τους προσφέρει μια -ενδεχομένως – διαφορετική αισθητική, τεχνική και μορφολογική πρόταση, ενώ η συνεργασία τους με τα μέλη των TETtTIX ensemble θα τους βοηθήσει να γνωρίσουν νέες τεχνικές, να πειραματιστούν με τα ηχοχρώματα και να αντιληφθούν στην πράξη τι είναι λειτουργικό και τι όχι. Αυτός ο τρόπος οργάνωσης της Ακαδημίας Σύνθεσης είναι ιδανικός και ευελπιστούμε να αποτελέσει το φεστιβάλ μια διεθνή σκηνή για την Νέα Μουσική.
Τέλος, με αφορμή την επετειακή έκδοση του φεστιβάλ για τα 10 χρόνια καλλιτεχνικής πορείας και συνεισφοράς, τι ξεχωριστό μπορεί να περιμένει ένας επισκέπτης/ακροατής από το καλλιτεχνικό πρόγραμμα της φετινής διοργάνωσης;
Για τη συμπλήρωση 10 χρόνων συνεχούς παρουσίας διαμορφώσαμε ένα επετειακό πρόγραμμα που συνδυάζει διεθνείς προσωπικότητες της κλασικής σκηνής, πειραματικά σχήματα και εκπαιδευτικές πρωτοβουλίες. Κεντρικοί πυλώνες του φεστιβάλ αποτελούν η συναυλία της έναρξης με τον διεθνούς φήμης βαρύτονο Δημήτρη Πλατανιά, η επετειακή συναυλία που έφερε στη σκηνή του Μεγάρου Χορού τον διεθνούς φήμης βιολοντσελίστα Jean-Guihen Queyras μαζί με τους Ιόνιαν Ηλία Καντέσα και Pablo Hernán Benedí, πλαισιωμένους από την Kalamata Festival Orchestra, η επετειακή συναυλία του Caerus Ensemble και των τριών καθηγητών που διαμόρφωσαν τον χαρακτήρα του φεστιβάλ (Felix Froschhammer, Indira Rahmatulla, Αλεξία Μουζά), η βραδιά αβάν-γκαρντ κινηματογράφου με την προβολή της ιαπωνικής ταινίας του 1926 “A Page of Madness”, συνοδευόμενη από πρωτότυπη ζωντανή μουσική σύνθεση του Αρίωνα Γυφτάκη και τέλος η 1η Ακαδημία Σύνθεσης. Αποφασίσαμε να διευρύνουμε τους ορίζοντές μας προς τη σύγχρονη δημιουργία σε συνεργασία με την Ένωση Ελλήνων Μουσουργών και το σύνολο σύγχρονης μουσικής TETTTIΞ Ensemble και με μέντορες όπως ο Miroslav Srnka και η Zhiran Zhao παρουσιάζονται νέες συνθέσεις νέων δημιουργών από όλο τον κόσμο.
Συντελεστές:
Kαλλιτεχνική Διεύθυνση: Indira Rahmatulla, Στάθης Γυφτάκης, Δημήτρης Λάμπος
Βοηθοί Παραγωγής: Αλεξάνδρα Θεογιάννη, Κων/να Μαλαπάνη
website https://kalamatamusicdays.com
facebook https://www.facebook.com/kalamatamusicdays
instagram https://www.instagram.com/kalamatamusicdays/
